Ooginfo » Wat is blind en wat is slechtziend?

Wat is blind en wat is slechtziend?

1. OORZAKEN
Blind geboren
Tekort aan  vitaminen en verwaarloosde ooginfecties
Ziekte tijdens de zwangerschap
Erfelijke afwijking
Ziektes
Ouderdom
Tijdelijk blind
Ongeval
De zon

2. VOORKOMEN
3. CATEGORIEËN BLINDHEID  EN SLECHTZIENDHEID
3.1 Lichte visuele afwijking
3.2 Zware visuele afwijking
3.3 Partiële blindheid
3.4 Bijna totale blindheid
3.5 Totale blindheid
4. VERKLARENDE TABEL
5. TOT SLOT

6. MEER INFO?

***

Opmerking:Deze tekst is gedeeltelijk geschreven op basis van een informatiefolder van de Brailleliga.

1. OORZAKEN

Blind geboren

Het kan dat de moeder een ziekte had vlak voordat de baby (blind) werd geboren.  Het kan ook zijn dat er te veel druk op de ogen staat of door bepaalde  medicijnen die de moeder slikte toen ze zwanger was.  Tegenwoordig is het  soms mogelijk door middel van een operatie een correctie aan te brengen aan het  oog.

Tekort aan  vitaminen en verwaarloosde ooginfecties

De personen hebben een langdurig tekort aan vitaminen en mineralen, en andere  voedingsbestanddelen.

Ziekte tijdens de zwangerschap

Als de moeder rodehond of mazelen had tijdens de zwangerschap, heeft dit ook  dikwijls blindheid van de pasgeborene tot gevolg.

Erfelijke afwijking

Een erfelijke afwijking aan het oog die zich langzaam ontwikkelt zoals b.v.  retinitis pigmentosa.

Ziektes

Ziektes die blindheid veroorzaken op volwassen leeftijd zijn o.a. diabetes  (suikerziekte) en hypertensie (te hoge bloeddruk).

Ouderdom

Ook als iemand ouder wordt of een ziekte krijgt als staar wordt hij of zij bijna  altijd slechtziend of blind.  Oudere mensen gaan slecht zien of worden  meestal blind door degeneratie van de retinastructuur en soms door  atherosclerose.

Tijdelijk blind

Sommige mensen kunnen tijdelijk blind worden door shocktoestanden, hysterie of  ziekte.

Ongeval

Door een ongeval kan men ook blind worden: een auto-ongeval, op je hoofd vallen,  iets scherp dat in de ogen terechtkomt, …

De zon

Een te lang moment recht in de zon kijken kan ook blindheid veroorzaken.

2. VOORKOMEN

Eerst en vooral: In België bestaat er geen duidelijke omschrijving van het begrip slechtziendheid, waardoor er bijgevolg ook geen betrouwbare gegevens zijn over het aantal slechtziende personen, hun situatie, hun behoeften en de aanpassingen waarover zij beschikken.  Wel zijn er beduidend meer slechtziende dan blinde personen.

Volgens de World Health Organization (W.H.O.) bedraagt het gemiddeld voorkomen van blindheid in België 1,2 per duizend personen die zich als volgt verdelen:
- 10 % van de blinde personen zijn tussen 0 en 18 jaar.
- 23 % van de blinden zijn tussen 18 en 60 jaar.
- 65 % van de blinden zijn ouder dan 60 jaar.
Deze laatste leeftijdscategorie neemt toe t.g.v. de veroudering van onze bevolking.

3. CATEGORIEËN  SLECHTZIENDHEID EN BLINDHEID

De W.H.O. onderscheidt 5 categorieën van visuele afwijkingen en legt de grens tussen slechtziendheid en blindheid op 1/20.
Even ter informatie de vertaling van de vermelde cijfers 5/10, 2/10 enz.  Dit staat voor de gezichtsscherpte = visus.  Wanneer je een visus hebt van 10/10, betekent dat dat je vanaf een afstand van 10 meter even scherp kunt zien dan een gemiddelde persoon van je leeftijd.  Dus visus 8/10 betekent slechter zicht, en visus 12/10 is een beter zicht dan het gemiddelde.  Goed, hier komen de categorieën:

3.1 Lichte visuele afwijking

De bovengrens ligt op 3/10; het gezichtsveld is minstens 200 en grootletterdruk lezen is mogelijk.

3.2 Zware visuele afwijking

De gezichtsscherpte ligt tussen 1/20 en 1/10.

3.3 Partiële blindheid

Men heeft een binoculaire gezichtsscherpte van 1/50 tot 1/20 en een gezichtsveld tussen 50 en 10°.  Vingers tellen is mogelijk op drie meter en voor het lezen bereikt men de lettergrootte van krantenkoppen.

3.4 Bijna totale blindheid

Men heeft lichtperceptie: Soms kunnen massa’s, volumes of vormen waargenomen worden (vingers tellen op één meter of minder, handbewegingen op vijf meter; de binoculaire gezichtsscherpte is 1/50 of minder en het gezichtsveld bedraagt 5°.

3.5 Totale blindheid

Er is geen enkele visuele perceptie.

4. VERKLARENDE TABEL

Opmerking

In deze tabel staan geen nieuwere of andere gegevens dan de uitleg hierboven.

Oogafwijkingen

Indeling van functiebeperkingen van het zien met waarden voor de overeenkomstige gezichtsscherpte (*).

Lichte visuele afwijking

Grotere oogafwijking aan één kant (éénogigheid) Matige oogafwijking aan beide kanten
1/1 op één oog
1/3 tot 0 op het andere oog
9/10 tot 1/3

Zware visuele afwijking

Slechtziend Zeer slechtziend
1/3 tot 1/20 1/20 tot 1/50

(Totale) blindheid

Bijna totale blindheid Totale blindheid
1/50 0
(*) Waarde 1 staat voor het normale gezichtsvermogen; waarde 0 voor volledige blindheid.  De meetwaarde 1/50 betekent b.v. dat iemand iets herkent van 1 meter afstand, wat normaalgezien op 50 meter te zien is.

5. TOT SLOT

Blindheid

De meeste mensen kunnen zich wel een voorstelling maken bij iemand die blind is.  We kunnen het ook even zelf ervaren door de ogen te sluiten.  Als we met  gesloten ogen een gesprek voeren met iemand anders, van een stoel naar de deur  willen lopen of een kopje thee willen inschenken ervaren we al meteen  beperkingen ten gevolge van die blindheid.  Blinden maken veel meer gebruik  van hun andere zintuigen.  Deze zijn: het gehoor, de tast, de smaak en de  reuk.

Slechtziendheid

Mensen die slechtziend zijn hebben veel vaker onaangename misverstanden met hun  omgeving dan blinden.  De ene oogaandoening is immers de andere niet.   Kan de ene slechtziende zich nog aardig in het verkeer begeven, de ander zou  daar zonder hulpmiddelen zoals een herkenningsstok, niet zonder ongelukken  doorkomen.  Tegelijkertijd kan degene die hulp nodig heeft in het verkeer  op een terras neerstrijken en de krant gaan zitten lezen.  Daarnaast kan  iemand bij voldoende licht zich nog aardig zelfstandig redden, maar is diezelfde  persoon in het donker zeer onzeker.  Het is dus heel moeilijk voor een  ziende om een goed beeld te krijgen van het gezichtsvermogen van een  slechtziende. Als verzorgende vraagt het begrip en aandacht voor de slechtziende  die we op dat moment begeleiden.

6. MEER INFO?

  1. Oogziektes: Meer info over oogaandoeningen.
  2. Medische artikels: Opgelet: Link naar rubriek     “Artikels”!
  3. Ergotech (externe  link): Functionele visus (in de praktijk), grootdruk, braille of spraak en veel  meer informatie over het aanpassen van de arbeidspost.
  4. Tasten in het duister: Pagina met fotovoorbeelden van verschillende soorten slechtziendheid.

Laatst bijgewerkt op 18 juni 2011 – 08:54